Chiến lược quy hoạch và phát triển du lịch liên vùng Tây Bắc có thể sẽ cất cánh nếu kết nối được không gian du lịch giữa Sơn La và Lào Cai, hình thành một vòng cung du lịch liên hoàn, có khả năng dẫn dắt dòng khách trong nước và quốc tế.
Đây là ghi nhớ của lãnh đạo 12 xã thuộc ba tỉnh Sơn La, Lào Cai, Lai Châu tại cuộc họp liên kết du lịch vùng Tây Bắc mới được tổ chức hôm 14/12 tại Mường La, Sơn La.
Trong cấu trúc này, việc tái tổ chức không gian hành chính – du lịch giữa Yên Bái và Lào Cai đóng vai trò quan trọng, hướng tới xây dựng một “cực tăng trưởng du lịch phía Bắc”, giảm tình trạng phát triển manh mún, rời rạc.
Trung tâm của chiến lược là Vòng cung du lịch Tây Bắc nhỏ, liên kết chuỗi giá trị của 12 xã vùng lõi gồm: Ngọc Chiến, Mường La, Tà Xùa, Bắc Yên, Chiềng Hoa (Sơn La); Văn Chấn, Tú Lệ, Hạnh Phúc, Mù Cang Chải, Púng Luông (Lào Cai) và Than Uyên (Lai Châu).
Chiến lược này lấy du lịch trải nghiệm làm trọng tâm thay vì chỉ dừng lại ở tham quan cảnh quan. Du lịch trekking, chữa lành (wellness), trải nghiệm văn hóa bản địa và lưu trú dài ngày đang dần thay thế mô hình “đi – chụp – về” vốn đã bộc lộ nhiều giới hạn.
Trục dọc thứ nhất của chuỗi liên kết kéo dài từ Văn Chấn – Tú Lệ – đến Mù Cang Chải, được xác định là “trái tim” của vòng cung. Khu vực này tập trung giải quyết bài toán mùa vụ, nâng cao chất lượng sản phẩm và kéo dài thời gian lưu trú. Văn Chấn – Suối Giàng phát triển các sản phẩm Tea Wellness gắn với chè Shan Tuyết cổ thụ; Tú Lệ được định hướng trở thành điểm nghỉ dưỡng quy mô nhỏ kết hợp khoáng nóng và ẩm thực bản địa. Trong khi đó, Mù Cang Chải không chỉ là di sản ruộng bậc thang, mà còn được định vị như một “hành lang di sản sống”, kết nối trực tiếp với Sa Pa, tạo nên trục du lịch có sức hút quốc tế.
Một trục dọc nữa, rất tiềm năng trong chuỗi kết nối, đó là trục Bắc Yên - Tà Xùa - Xím Vàng - Hạnh Phúc (Trạm Tấu cũ). Từ trục dọc này, du khách có thể trải nghiệm 2 tuyến du lịch độc đáo. Tuyến đường bộ thông qua tỉnh lộ 110 kết nối Bắc Yên - Chiềng Hoa - Mường La - Ngọc Chiến với các sản phẩm ngắm hoa, săn mây, khoáng nóng. Tuyến thứ hai là tuyến du lịch trekking qua các đỉnh núi nổi tiếng bậc nhất Việt Nam như: Sa Mu, Phu Sa Phìn, Tà Chì Nhù, Tà Tao.
Vòng cung du lịch Tây Bắc nhỏ được mở rộng sang hai cánh chiến lược, trong đó Sơn La giữ vai trò đặc biệt quan trọng.
Cánh Đông kết nối Mù Cang Chải – Lai Châu – Sa Pa, khai thác các cung đèo đẹp bậc nhất như Khau Phạ, Ô Quy Hồ, mở ra trục du lịch chất lượng cao, tiếp cận thị trường khách quốc tế.
Ngược lại, Cánh Tây hướng về Sơn La, kết nối Mù Cang Chải với Ngọc Chiến, Mường La và xa hơn là Mộc Châu, hình thành trục du lịch nghỉ dưỡng, khoáng nóng và trải nghiệm sông nước lòng hồ thủy điện Sơn La.
Ngọc Chiến nổi lên như một “miền cổ tích” của Tây Bắc, với nhà sàn gỗ Pơ mu, suối khoáng nóng tự nhiên và không gian văn hóa nguyên bản. Việc hoàn thiện Tỉnh lộ 109 không chỉ rút ngắn khoảng cách địa lý mà còn mở rộng không gian du lịch Sơn La, đưa Ngọc Chiến trở thành điểm trung chuyển quan trọng giữa Mộc Châu – Mường La – Mù Cang Chải - Sa Pa.
Song song với đó, kinh tế trekking và du lịch mạo hiểm được xem là mũi nhọn mới. Các cung đường Tà Xùa, Tà Chì Nhù, Xím Vàng, Ngọc Chiến – Nậm Nghiệp đang từng bước được chuyên nghiệp hóa, thu hút khách Âu – Mỹ và giới trẻ yêu khám phá, với sự tham gia ngày càng rõ nét của cộng đồng bản địa.
Khi hạ tầng giao thông liên vùng được hoàn thiện và các tuyến vận chuyển chất lượng cao được đưa vào khai thác, vòng cung du lịch mới Sơn La – Lào Cai không chỉ kết nối Đông – Tây Tây Bắc, mà còn mở ra cơ hội đưa khu vực này tiến gần hơn tới mục tiêu trở thành điểm đến du lịch núi hàng đầu châu Á trong thập niên tới.
